ଗବେଷଣା ଓ ଉପସ୍ଥାପନା: ଶିଶିର ସାହୁ ମନୋଜ
ଆମଭାଷାରେ ଗୋଟିକିଆ ଅକ୍ଷରଯୁକ୍ତ ଶବ୍ଦରେ ମାତ୍ରା ବଦଳିଗଲେ ଅର୍ଥ ମଧ୍ୟ ବଦଳିଯାଏ । ନିମ୍ନରେ ଵର୍ଗ୍ଯ ‛ବ’ ରେ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଉଦାହରଣ ପ୍ରଦାନ କରାଗଲା ।
ବ ―
୧. ବଅ ଵା ବସ; ବସ କ୍ରିୟା ଶବ୍ଦର ଏକ ରୂପ
୨. ପାନଗଛର ଚେର (ଉତ୍ତର ଓଡ଼ିଶା)
୩. ବୋହୂ (ଦକ୍ଷିଣ ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶା)
ବା ―
୧. ବାପା
୨. କିଂଵା, ଅଥଵା ଅର୍ଥରେ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଉଥିଵା ‛ଵା’ ଅଵ୍ଯୟର ଅଶୁଦ୍ଧ ଲିଖନ
୩. ହେ !, ରେ (Oh !), ବାଃ
୪. (ବାକ୍ଯାନୁପ୍ରାସ) ପୂର୍ଵାଞ୍ଚଳରେ ‘ମ’, ‘ମଁ’ ଓ ‘ପା’ ଭଳି ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାରେ ‛ବା’ ଶବ୍ଦ ଵ୍ଯଵହାର ହୋଇଥାଏ ତେଵେ ଏହା ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାରେ ‛ଵା’ ଉଚ୍ଚାରିତ ହୋଇଥାଏ । ଏହି ଶବ୍ଦ ଭଳି ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାରେ ‘ବୋ’ ବୋଲି ଏକ ଵ୍ଯାକ୍ଯାନୁପ୍ରାସ ଶବ୍ଦ ଚଳୁଅଛି ।
ବି —
୧. ଅପି; ସୁଦ୍ଧା; ମଧ୍ୟ
୨. ଅପିଚ; ଆହୁରି ମଧ୍ୟ
୩. ଏଵଂ
ବୀ —
୧. ମାଈଚଢେ଼ଇ
ବୁ —
୧. ମାତୃସ୍ତନ
୨. ଗନ୍ଧ
ବୂ —
୧. ଗନ୍ଧ
ବେ —
୧. ଅବଜ୍ଞା ବା ତୁଚ୍ଛାର୍ଥକ ସମ୍ବୋଧନ (ରେ, ଆରେ, ଇରେ, (ସ୍ତ୍ରୀ) ଲୋ, ଆଲୋ, ଇଲୋ, ବେ, ଆବେ, ଇବେ, ହାଁବେ)
୨. ଉପସର୍ଗ (ବେହିଆ, ବେଦମ)
ବୋ —
୧. ଦୁର୍ଗନ୍ଧ
୨. ମଁ, ମ, ବା (ଵା)
୩. ବିଭିନ୍ନ ଭାବସୂଚକ ଅଵ୍ଯୟ ପଦ; ଗୋ, ବେ, ରେ ପର୍ଯ୍ୟାୟଭୁକ୍ତ ।
ଵାକ୍ଯ ଉଦାହରଣ:
● ହଏ ବୋ ସୁନୁଛୁ କାଏଁ?
● ଦେଖ୍ ତ ବୋ, କେନ୍ତା ବଢିଆ ଦିସୁଛେ
● ପାଏନ୍ ଗଡ଼େ ଆନ୍ ନ ବୋ
● ଇନ୍ତା ହଏରାନ୍ ନାଇଁ କର୍ବୁ ବୋ
● କେନ ଆଡ଼୍କେ ଯାଇଥିଲୁ ବୋ ?
● ଇଟା ତ ଗୁଟେ ମଉକା ବୋ
● ଚାଲ୍ ବୋ ଚାଲ୍ ନାଇଁ ହେଲେ ଗାଡ଼ି ଫେଲ୍ ହେମା
ବଁ ―
୧)କ୍ରୋଧ,ଵିରକ୍ତି
ବଂ ―
୧. ବମ୍ ବମ୍ ଭୋଲା ବାବା ଵାକ୍ଯରେ ଥିଵା ବଂ ଶବ୍ଦ
© ଶବ୍ଦଭେଦ
ଗବେଷଣା ଓ ଉପସ୍ଥାପନା: ଡ. ବାୟାମନୁ ଚର୍ଚି ଘୁଡ଼ୁକି ଏକ ବାଦ୍ୟ । ପତର ସଉରା ଓ କେଳା ସମ୍ପ୍ରଦାୟର…
ଲେଖା: ନିରଞ୍ଜନ ସାହୁ ~ବାସୁଦେବ ସୁଢ଼ଳଦେବ ~ ଅନେକ ନୃପତି ଅଛନ୍ତି । କିଏ ଉତ୍ତରାଧିକାର ସୂତ୍ରରେ, କିଏ ବାହୁବଳରେ,…
ଲେଖା: ନିରଞ୍ଜନ ସାହୁ ~ ମହିମା ମେଳା ~ ଯାହା ମନେପଡ଼େ ଏମିତିରେ ପ୍ରାୟ ଅନେକ କିଛି ବର୍ଷ ତଳର…
ଲେଖା: ଡ. ଜୟଶ୍ରୀ ନନ୍ଦ ~ ମଣ୍ଡାପିଠା ~ ମଣ୍ଡା ପିଠା ଗୋଲ୍ ଗୋଲ୍, ଚାଲ ଯିବା ଚଣ୍ଡିଖୋଲ। ଲୋକଗୀତଟି…